जाे कहिल्यै दरिलो भएर उभिन सकेनन्
झुप्प दारी । नटेक्ने खुट्टा । धुलाम्य शरीर । नीलडाम भएका हात । काँधमा राधेराधे । टुट्दैन एकपाखे झोला । चर्किने घाम, दर्किने पानी र मुटु खाने चिसो थेगेको वर्षौँ भयो । बच्चोमा ताते गरेनन् । संगीहरूसँग दौड्न पाएनन् । आफू ठूलो बनेको कहिल्यै नापेनन् । बैंसको वेगमा पनि दरिलो गरेर उभिएनन् । घरको एक्लो छोरा भए पनि बुढेसकालका बाबा र आमालाई हिम्मत थप्न सकेनन् । जिन्दगीको दौडमा उनका कैयौँ सहयात्री छुटे । आँखाले देखेको ठाउँ आफ्नो भएन । जसका कारण कैयौँपटक मन टुटे । यो देशको परिवर्तनका लागि माधवले उभिएर नसके पनि स्वाभिमानका साथ भोट हाले । तर, घिस्रिनेहरूको जीवनस्तर त माथि उठेन नै । घिस्रिने बाटोसमेत स्तरीय बनेनन् ।
रेसुंगा नगरपालिका– ६ का ३७ वर्षीय माधव मरासिनीले सडकमा भेटिएका सबैसँग आफ्नो दु:ख पोख्दैनन् । किनकि उनीसँग खुसीले बाँड्ने सुख कहित्यै आएन । उनी बुधबार जिल्ला प्रशासन कार्यालय गुल्मीअगाडि नयाँ पत्रिकाकर्मीसँग भेटिए । तम्घास बजारमा पछिल्लो समय लगभग भेटिन्छन्, माधव । बजारका हतार बटुवाको भिडमा घिस्रिएर हिँड्ने माधवलाई थुप्रैले उछिन्छन् । कोखबाट कुद्ने गाडीको जोखिमसँगै कैयौँपटक हिँड्नेहरूका खुट्टा उनको हातमाथि परेका छन् । उनले कच्ची सडकमा घिस्रिँदा घोच्ने ढुंगाहरूबारे कसैलाई भनेका छैनन् । पक्की सडक तातेर कम्मर र हातका पञ्जा पोल्दा अरूले सुन्ने गरेर चिच्याएका छैनन्, उनी । हिलो र धुलोभित्रका हजारौँ पीडा मरासिनीभित्रै गुम्सिए । उनी तम्घास बजारमा घन्टाैँ घिस्रिएर हिँड्छन् । मन खानेले खाली झोलामा दुई–चार रुपैयाँ राख्नेबाहेक धेरैले कठै मात्रै भन्छन् ।
पुरानो शारीरिक समस्यासँगै थपिएका रोगका कारण माधव बाध्यताले सदरमुकाम आउँछन् । उनको घर तम्घासबाट सात किलोमिटर टाढा पर्छ । उनी महिनामा तीन–चारपटक तम्घास आउँछन् । घरबाट सार्वजनिक गाडीमा बजारनजिक आउँछन् । सधैँ गाडी अनुकूल पर्दैन । कोही मनकारी भेटिए चढाउँछन् । तर, सार्वजनिक गाडीहरूले कार्ड देखाएर पनि भाडा मागेपछि पैसाको कारण पनि हिँड्नुपर्ने अवस्था रहेको मरासिनीले बताए । उनका अनुसार भाडाका सवारीसाधनले घरबाट बजारसम्म आएको ५० देखि एक सयसम्म लिने गरेका छन् ।
छोरो पढाउने धोको
घरमा सात वर्षका छोरा छन् । श्रीमती मानसिक रूपमा तन्दुरुस्त छैनन् । वृद्ध बाबाआमा, आफ्नो र श्रीमतीको स्वास्थ्य अवस्थाको कारण छोराको पढाइको चिन्ता माधवलाई बढी छ । ‘मलाई भगवानले खुट्टा दिएनन् । जन्मअनुसारको कर्म स्विकारेँ,’ उनले भने, ‘छोरा राम्रो भएकाले राम्रो पढाउने धोको छ ।’ उनका अनुसार बुबा रुमाकान्त बुटवलमा भैँसी फर्ममा काम गर्छन् ।
आमा धनकलालाई छोरा–नातिको स्याहारमै वृद्धावस्थाले छोयो । माधव बिरामी परेपछि देशका विभिन्न स्थान र भारतमा पुर्याए पनि कुनै उपाय नभएपछि घरमै बसेको आमाले बताइन् । चार बहिनी छोरी र माधव एउटा छोरा हुन् ।
सानोमा बोकेर चार–पाँच वर्ष स्कुल पुर्याए पनि निरन्तरता दिन नसकिएको आमा धनकलाले गुनासो गरिन् । उनले हातले सञ्चालन हुने कुनै सामग्रीको आवश्यक भएको बताइन् । ‘कम्मर तल नचले पनि बाटो पिच भएर हातले सञ्चालन गर्ने साधन भए बाँचुन्जेल चार पाउ टेकेर घिस्रिन पर्दैनथ्याे,’ उनले भनिन्, ‘भोट माग्नेहरूले चोट देख्ने रहेनछन् ।’
