पेट्रोलियम ढुवानी व्यवसायी महासंघको अगुवाइमा चार दिनदेखि भइरहेको हडतालको असर आपूर्तिमा पर्न नदिन आयल निगमले देशभर उच्च परिमाणमा मौज्दात राखेको छ । निगमको आपूर्ति तथा वितरण विभागका निर्देशक वीरेन्द्र गोइतका अनुसार देशभरका १३ डिपोमा सोमबारसम्म ५५ हजार २० किलोलिटर इन्धन मौज्दात छ । देशभर निगमको भण्डारण क्षमता ६८ हजार चार सय १७ किलोलिटर रहेमध्ये ८० प्रतिशत मौज्दात राखिएको हो । यो मौज्दातले पेट्रोल एक साता, डिजेल र हवाई इन्धन १५–१५ दिन तथा मट्टीतेलको माग करिब एक महिनालाई धान्न पुग्ने निगमले जनाएको छ । खाना पकाउने एलपी ग्यासको आपूर्ति र वितरणमा भने कुनै समस्या छैन ।
इन्धन ढुवानी गर्ने ट्यांकरको भाडादर वृद्धि नगरे २४ भदौबाट आपूर्तिमा अवरोध गर्नेबारे पेट्रोलियम ढुवानी व्यवसायी महासंघले आयल निगमलाई २२ भदौमा लिखित जानकारी दिएका थिए । उनीहरूको मागअनुसार ढुवानी भाडादर वृद्धिको प्रस्ताव निगम व्यवस्थापनले सञ्चालक समितिमा पेस गरिसकेको छ । अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको भाउ बढेअनुसार नेपाली बजारमा मूल्य समायोजन गर्न नसक्दा निगमले तेल किनेको २३ अर्ब रुपैयाँ बक्यौता तिर्न बाँकी छ । त्यस्तै, तेल किन्ने पैसा नै नभएपछि १० अर्ब रुपैयाँ ऋण पनि लिएको छ । यस्तो नाजुक आर्थिक अवस्थाबाट गुज्रिरहेको निगमले वार्षिक ४४ करोड रुपैयाँ व्ययभार थपिने गरी ढुवानी भाडादर वृद्धिको प्रस्ताव लगेपछि सञ्चालक समितिले अस्वीकार गरेको थियो ।
आपूर्ति तथा वितरण विभागका निर्देशक वीरेन्द्र गोइत भन्छन् ‘ देशभरका १३ डिपोमा सोमबारसम्म ५५ हजार २० किलोलिटर इन्धन मौज्दात छ । यसले पेट्रोल एक साता, डिजेल र हवाई इन्धन १५–१५ दिन तथा मट्टीतेलको माग करिब एक महिनालाई धान्छ ।
त्यसपछि ढुवानी भाडादर वृद्धिको विषयमा सैद्धान्तिक स्वीकृति लिन मन्त्रिपरिषद्मा प्रस्ताव लैजाने निर्णय भएको छ । ढुवानी व्यवसायीले भने सञ्चालक समितिबाटै हुनुपर्ने निर्णय विभिन्न बहानामा रोक्दै आएको ठहर्दै २४ भदौबाट भारतमा तेल लिन जाने ट्यांकर थन्क्याएका छन् । जसकारण भारतबाट आयात हुने पेट्रोल, डिजेल, मट्टीतेल र हवाई इन्धनको आपूर्तिमा अहिले असर परिरहेको छ ।
देशभर आइतबार पेट्रोल दुई हजार चार सय ५६ किलोलिटर, डिजेल तीन हजार सात सय ७८ किलोलिटर र हवाई इन्धन चार सय ६३ किलोलिटर खपत भएको थियो । दैनिक बिक्रीको यो आँकडाअनुसार अहिलेको मौज्दातले खासै चिन्ता लिनुपर्ने अवस्था नरहेको निर्देशक गोइतले बताए । पेट्रोलियम व्यवसायीले कानुनविपरीत हडताल जारी राख्दा भारतबाट आयात हुने परिमाणमा असर देखिन थालेको छ । साउन र भदौलाई पेट्रोलियम खपतको बेमौसम मानिने भएकाले यो वेला सरदर भारतबाट दैनिक दुई सय ५० ट्यांकरमा तेल लोड हुने गरेको थियो । तर, हडतालका कारण व्यवसायीले ट्यांकर भारत नपठाउँदा सोमबार २५ ट्यांकरमा मात्र तेल लोड भएको छ । आयल निगमसँग अहिले एक हजार आठ सय ५६ ट्यांकरले करार सम्झौता गरी इन्धन ढुवानी गर्दै आएका छन् । यीमध्ये करिब ४० प्रतिशत ट्यांकर भने स्वरोजगारमूलक (ट्यांकरधनी नै चालक भएर चलाउने) छन् । बाँकी ट्यांकर भने संस्थागत व्यवसायीहरूले चालक, सहचालक राखेर निगमलाई भाडामा लगाउँदै आएका छन् ।
अहिलेको हडतालमा स्वरोजगारमूलक ट्यांकरचालकको समर्थन छैन । त्यसैले स्वरोजगारमूलक ट्यांकरहरूलाई आयल निगमका डिपोहरूले गोप्य रूपमा भारतमा तेल लिन पठाउन थालेका छन् । यसैबीच, व्यवसायीको हडतालकै कारण काठमाडौंबाहिर हवाई इन्धन पाउन छाडेपछि काठमाडौं विमानस्थलबाटै दोहोरो रुटका लागि इन्धन बोकेर उडान गर्नुपर्दा पर्कामा परेको भन्दै वायुसेवा सञ्चालक संघले नागरिक उड्डयन प्राधिकरणलाई ध्यानाकर्षण गराएको छ । संघका अध्यक्ष रामेश्वर थापाले सोमबार लेखेको पत्रमा हवाई उडान नै बन्द गर्नुपर्ने अवस्था सिर्जना हुन लागेको भन्दै सहजीकरणका लागि प्राधिकरणलाई आग्रह गरिएको छ ।
