एमाले अध्यक्ष केपी ओलीले जेन–जी आन्दोलन जाँचबुझ आयोगमा बयान दिन जानुपर्ने एमाले वरिष्ठ उपाध्यक्ष ईश्वर पोखरेलको अभिव्यक्ति गलत र नियतपूर्ण रहेको भन्दै प्रतिवाद गरेका छन् । ११औँ महाधिवेशन तयारी सन्दर्भमा बिहीबार सम्पादकहरूसँग अन्तरक्रिया गरेका ओलीले प्रधानमन्त्री सुशीला कार्की र वरिष्ठ उपाध्यक्ष पोखरेल दुवैको मनसाय एउटै देखिएको भन्दै प्रतिवाद गरेका हुन् ।
‘प्रधानमन्त्री कार्कीको मनसाय र वरिष्ठ उपाध्यक्षलगायतका साथीहरूको चाहना एउटै देखिन्छ,’ ओलीले भने, ‘उहाँहरूको गुट किन यति जिद्दीमा लागेको छ, त्यो बुझ्न सकेको छैन । त्यो नगरेर पोलिटिक्स गरेको भए राम्रो हुन्थ्यो ।’ आसन्न महाधिवेशनमा ओली र पोखरेल अध्यक्षका लागि भिड्दै छन् ।
ओलीले बयान दिन जाने–नजाने विषय व्यक्तिगत र कानुनी भएको भन्दै त्यसबारे अरूले टिप्पणी गरिरहनु आवश्यक नरहेको धारणा राखे । ‘बयान दिने कि नदिने मेरो कुरा होला । के कानुनी व्यवस्था छ, त्यस सम्बन्धमा मैले पनि हेरेको हुँला नि, त्यसबापत कुनै सजाय भोग्नुपर्छ, केही गर्नुपर्छ भने मैले गर्छु होला नि,’ ओलीले भने ।
बुधबार सम्पादकहरूसँगको अन्तरसंवादमा वरिष्ठ उपाध्यक्ष पोखरेलले अध्यक्ष ओलीले जाँचबुझ आयोगमा बयान दिन जानु उपयुक्त हुने धारणा राखेका थिए । ‘सरकारले बनाएको आयोगमा हाम्रा कतिपय रिजर्भेसेन छन् होला । तर, आयोगले बोलाउनु स्वाभाविक छ । मचाहिँ भए अझै अगाडि गएर बयान दिन्थेँ । त्यसप्रति अवज्ञा गर्ने कुराले राम्रो गर्दैन,’ पोखरेलको भनाइ थियो ।
उनले विरोधीले जति खेद्यो उति नै आफू बलियो र शक्तिशाली बन्ने जिकिरसमेत गरे । ‘म हावा भरिएको भकुन्डोजस्तो हुँ, जति जोडले पछार्छन्, उति माथि पुग्छु,’ उनले भने, ‘छुद्र व्यवहार र वैरभावपूर्ण कदमले राजनीति स्वस्थ हुँदैन । सबै स्वस्थ ढंगले चल्नु नै वाञ्छनीय हुन्छ ।
यस्तै, ओलीले पार्टीको ११औँ राष्ट्रिय महाधिवेशनमा सहमति भएमा वा प्रतिनिधिहरूले चुनेमा आफू अध्यक्षमा पुन: रहन सक्ने बताए । तर, कुनै पूर्वसर्त राखेर आफूले कुनै दबाबमा काम नगर्ने ओलीले स्पष्ट गरे । त्यस्तै, बाहिर प्रस्ताव दिनुभन्दा पार्टीभित्र बसेर सहमतिको पहल गर्न वरिष्ठ उपाध्यक्ष पोखरेललगायतका नेतालाई उनले आग्रह पनि गरे । पोखरेलले ओलीबाहेक अरूमा सर्वसम्मति हुन सक्ने बताएको अर्को दिन ओलीले आफ्नो धारणा राखेका हुन् ।
अर्काे प्रश्नको जवाफमा उनले संसद् पुनस्र्थापनालगायत राष्ट्रिय राजनीतिका समसामयिक विषयमा कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवासँगको भेटमा संवाद भएको र त्यसको परिणाम क्रमश: आउने बताए । तर, कस्तो परिणाम आउँछ भन्ने विषय उनले खुलाएनन् ।
जेन–जी आन्दोलनका वेला प्रधानमन्त्री रहेका एमाले अध्यक्ष ओलीले आफूलाई भगौडा प्रधानमन्त्री भनिएकामा गम्भीर आपत्ति जनाए । बालुवाटारबाट हेलिकोप्टरमा बाहिरिएका ओलीले धेरै क्षति नहोस् भनेर बुद्धिमतापूर्वक मुकाम सरेको दाबी गरे ।
‘कौरवहरूले दुर्योधन, सकुनी र दु:शासनहरूले लाक्षागृह बनाएर भित्रै जलाएर मार्न खोजेका थिए । दुर्योधनका प्रेतहरू अहिले पनि रहेछन् । पाण्डवहरू भागेर बाँचे । एकातिरबाट आगो लगाए, पाण्डवहरू अर्कातिरबाट भागे,’ ओलीले भने, ‘पाण्डवहरू भागेकै हुन् । तर, काँतर भएर होइन, बुद्धि पुर्याएर भागे । ‘म जल्छु, तर भाग्दिनँ’ भनेको भए जल्थेँ । जल्नु हुँदैनथ्यो ।’
आत्मरक्षाका लागि सुरक्षाकर्मीले कदम चाल्दा आन्दोलनकारी घाइते हुने अवस्था आउने भएकाले आफूले बुद्धिमतापूर्वक मुकाम सर्ने निर्णय लिएको उनको जिकिर थियो । ‘हो, मैले (बालुवाटार) नछोड्न सक्थेँ । तर, के–के खुवाएर ल्याएको छ, आक्रमण गर्न आउँछन् । आत्मरक्षाका लागि प्रहार गर्दा क्याजल्टी हुने भो । क्याजल्टी हुनुभन्दा वल्लो घरबाट पल्लो घर सर्दा राम्रो होइन ?’ ओलीले भने, ‘कहिलेकाहीँ बच्चाबच्चीले खेदे भने आफू कुद्नुपर्छ । अनि डरायो, भाग्यो... भनेर खुसी हुन्छन् । त्यस्तै हो । उनीहरू (आन्दोलनकारी)को ज्यान बचाउन मैले मुकाम परिवर्तन गरेको हुँ ।’
केयरटेकर प्रधानमन्त्री चलाइरहेको व्यक्ति कसरी भागेको हुन्छ भनेर ओलीले प्रश्न उठाए । ‘मेराअगाडि एउटा परिस्थिति आयो । मैले राजीनामा गरेँ । तर, म केयरटेकर प्रधानमन्त्री छँदै थिएँ । भागेर केयरटेकर हुन्छ ? भागेको मान्छे प्रधानमन्त्री रहन्छ ?’ ओलीले भने, ‘म त प्रधानमन्त्री नै थिएँ । मैले राष्ट्रपतिलाई प्रधानमन्त्रीको हैसियतमा सिफारिस गरेको छु । म बसेको ठाउँमा राष्ट्रपति, प्रधानमन्त्री र प्रधानसेनापतिबिच मेरो कुराकानी भयो । त्यो भाग्या भयो ?’ डेराको बन्दोबस्ती भएपछि पूर्वसूचना सार्वजनिक गरेर सेनाको ब्यारेकबाट आफू गुन्डु फर्किएको ओलीको भनाइ थियो ।
‘जेन–जीसँगको सम्झौता कलाविहीन नाटक’ वर्तमान सरकार ‘नागपञ्चमीमा घरमा कसैले गोबरले टाँसेको नाग’जस्तै
नेपाल सरकार र जेन–जी पक्षबिच बुधबार भएको सम्झौताबारे ओलीले कडा प्रतिक्रिया जनाउँदै त्यसलाई ‘कलाविहीन नाटक’को संज्ञा दिएका छन् । जनादेशविनाको सरकारले यस्ता निर्णय गर्ने म्यान्डेट नराखेको भन्दै उनले वर्तमान सरकारलाई ‘नागपञ्चमीमा घरमा कसैले गोबरले टाँसेको नाग’जस्तै भएको टिप्पणी गरे । ‘विघटित संसद्लाई जनसमर्थन गुमाएको संसद् भनेर सम्झौतामा भनिएको छ । त्यो यथार्थ होइन । असान्दर्भिक र अराष्ट्रिय भावना बोकेकाले परिस्थितिलाई विध्वंसका माध्यमबाट आफ्नो कब्जामा लिन खोजेका मात्रै हुन् । त्यसकारण यो सरकारलाई यस प्रकारको सम्झौता गर्ने जनादेश छैन,’ उनले भने, ‘यो देशमा पुराना र ठुला राजनीतिक दलहरू सक्रिय छन् । आगामी २१ फागुनपछि पनि नेपालको समय छ भन्ने सरकारले बुझ्नुपर्छ । त्यस कुरालाई हेक्का राखेर काम गर्न आग्रह गर्दछु ।’ ओलीले कार्की नेतृत्वको अन्तरिम सरकारको संवैधानिक हैसियतमाथि लगातार प्रश्न उठाइरहेका छन् ।
