प्रतियुनिट ९.३३ देखि १०.६३ रुपैयाँको रेन्जमा विद्युत् बिक्री गर्ने तयारी, डलरमा पिपिए गरिने

बिहिबार, १८ माघ, २०८०
डिजिटल संस्करण

बंगलादेशले ४० मेगावाट विद्युत् किन्न नेपालसँग माग्यो प्रस्ताव

बंगलादेशले ४० मेगावाट विद्युत् खरिद गर्न नेपालसँग प्रस्ताव (रिक्वेस्ट फर प्रपोजल) मागेको छ । बंगलादेशको पावर डेभलपमेन्ट बोर्डले नेपाल विद्युत् प्राधिकरणसँग यस्तो प्रस्ताव मागेको हो । यससँगै बंगलादेशले विद्युत् खरिद सम्झौता (पिएसए)का लागि महसुल दरलगायतका आर्थिक तथा प्राविधिक पक्ष खुलाएर प्रस्ताव पेस गर्न आह्वान गरेको छ । केही समय नेपालबाट विद्युत् किन्ने विषयलाई बेवास्ता गरेको बंगलादेशले अहिले भने आफैँ प्रस्ताव पेस गर्न अनुरोध गरेको छ । 

नेपाल र बगलादेशबीच विद्युत् व्यापार गर्न भारतलाई समेत सहभागी गराएर त्रिपक्षीय सम्झौता गर्ने तयारी भइरहेको छ । प्राधिकरण, बंगलादेशको पावर डेभलपमेन्ट बोर्ड र भारतको एनटिपिसी विद्युत् व्यापार निगमबीच हुने त्रिपक्षीय सम्झौता भारतीय प्रसारणलाइनको प्रयोगलगायतका नीतिगत विषयवस्तुमा केन्द्रित हुनेछ । यसको मस्यौदा पनि तयार भइसकेको छ । यसबाहेक विद्युत्को खरिद दर, खरिद कानुनसहितका आर्थिक तथा प्राविधिक पक्षमा सम्झौता गर्ने गरी बंगलादेशले प्रस्ताव पेस गर्न भनेको प्राधिकरणका उपकार्यकारी निर्देशक प्रदीप थिकेले जानकारी दिए । बंगलादेशले खरिद प्रक्रियासमेत पूरा गर्न पनि उक्त प्रस्ताव मागेको उनको भनाइ छ । 

अब प्राधिकरणले त्यससम्बन्धी फर्म भरेर बंगलादेशलाई पठाउनेछ । त्यसमा बंगलादेश सहमत भएपछि अन्तिम सम्झौता हुनेछ । ‘अब के–कति दरमा बंगलादेशमा विद्युत् बिक्री गर्नेलगायतको प्रस्ताव बोर्डमा पेस गर्छाैँ । बोर्डबाट स्वीकृत भएपछि बंगलादेशमा विद्युत् बिक्री गर्ने प्रस्ताव पेस गर्छाैँ,’ थिकेले बताए । 

जिएमआरले नौ सय मेगावाटको अपर कर्णाली जलविद्युत् आयोजनाको पाँच सय मेगावाट विद्युत् बंगलादेशमा बिक्री गर्दै छ । त्यसमा प्रतियुनिट ७.७१२ सेन्ट (०.०७७१२ डलर अर्थात् वर्तमान विनिमय दरअनुसार १०.२६ रुपैयाँ) खरिददर तोकिएको छ । प्राधिकरणले सोही विन्दु हाराहारीमा बंगलादेशसँग पिएसए गर्ने योजना बनाएको छ ।

प्राधिकरण स्रोतकाअनुसार बंगलादेशसँग डलरमा विद्युत् खरिद सम्झौता गरिनेछ । प्रतियुनिट ७ सेन्टदेखि ८ सेन्टसम्मको रेन्जमा विद्युत् बिक्री गर्ने गरि बिडीङ गर्ने तयारी गरिएको छ । बुधबारको बिनिमयदर (१३३.२८ प्रतिडलर) अनुसार यो ९.३३ रुपैयाँदेखि १०.६३ रुपैयाँसम्मको रेन्ज हो । प्राधिकरणले बर्खामा आयोजनाहरूबाट प्रतियुनिट ४.८० रुपैयाँमा विद्युत् खरिद गर्छ, त्यो अवस्थामा उक्त मूल्यमा विद्युत् बिक्री गर्दा फाइदा नै हुने प्राधिकरणको दाबी छ । नेपालले मध्यकालीन रूपमा भारतमा ५.२५ भारुमा विद्युत् बिक्री गरिरहेको छ ।

 आउँदो बर्खाबाटै बंगलादेशमा विद्युत् निर्यात गर्ने तयारी
अब त्रिपक्षीय सम्झौतालगायतका बाँकी प्रक्रिया पूरा गरेर आउँदो बर्खा (असार)बाटै बंगलादेशमा विद्युत् निर्यात गर्ने योजना प्राधिकरणले बनाएको छ । १ असारदेखि ३० कात्तिक ३०  (जुन १५ देखि नोभेम्बर १५) सम्म विद्युत् निर्यात गर्ने गरि सम्झौता गरिनेछ । प्राधिकरणले गएकै बर्खाबाट विद्युत् बिक्री गर्ने योजना बनाए पनि त्रिपक्षीय सम्झौता नहुँदा त्यो सफल भएन । 

गत पुस २० गते सम्पन्न नेपाल–भारत ऊर्जा बैठकमा भारतले त्रिपक्षीय सम्झौता गर्ने प्रतिबद्धता गरिसकेको छ । अब त्रिपक्षीय सम्झौता, पिएसएलगायतका प्रक्रिया पूरा गरेर आगामी बर्खाबाटै ४० मेगावाट विद्युत् भारतमा बिक्री गरिने प्राधिकरणका एक उच्च अधिकारीले बताए ।

बंगलादेशमा २३.२८ मेगावाटको त्रिशूली र १९.४० मेगावाटको तल्लो मोदी जलविद्युत् आयोजनाको विद्युत् बिक्री गरिँदै छ । उक्त आयोजनाको बिजुली आफ्नो प्रसारणलाइन हुँदै बंगलादेश लैजान भारतले यसअघि नै स्वीकृतिसमेत दिइसकेको छ । बंगलादेशमा पनि विद्युत् निर्यात गर्न निश्चित आयोजनालाई स्रोत देखाएर भारतबाट पूर्वस्वीकृति लिनुपर्ने भारतीय सर्त छ ।  

 छलफलमा त्रिपक्षीय सम्झौताको मस्यौदा
त्रिपक्षीय सम्झौताको मस्यौदाबारे नेपाल र भारतले आन्तरिक रूपमा छलफल गरेका छन् । बंगलादेशले बनाएको उक्त मस्यौदा अहिले छलफलकै क्रममा रहेको प्राधिकरणका एक उच्च अधिकारीले बताए । अब छिट्टै छलफल सम्पन्न गरेर त्रिपक्षीय सम्झौता गरिने प्राधिकरणका एक उच्च अधिकारीले बताए । 

नेपाल र बंगलादेश एक–अर्कामा सीमा जोडिएका देश होइनन् । दुई देशबीच डेडिकेटेड अन्तरदेशीय प्रसारणलाइन पनि छैन । त्यसैले तत्काललाई भारतीय प्रसारणलाइन हुँदै बंगलादेश विद्युत् पुर्याउने योजना छ । त्यसबापत भारतले ह्विलिङ चार्ज पाउनेछ । भारतमा प्रसारणलाइन प्रयोग गर्दा एक युनिट विद्युत्को ५० पैसा (भारु) ह्विलिङ चार्ज तिर्नुपर्छ ।

सुझावित समाचार