वर्षभरि खान पुग्ने धान, मकै, कोदोलगायतका खेती छाडेर व्यावसायिक अकबरे खुर्सानी उत्पादनमा लागेका किसानलाई बजारको चिन्ताले पिरोल्न थालेको छ । उदयपुरको कटारी नगरपालिका–११, हर्देनी र १३ मयाँखुमा व्यावसायिक अकबरे खुर्सानी खेतीमा लागेका किसानलाई बजारको चिन्ताले पिरोल्न थालेको हो ।
अघिल्लो वर्ष अकबरे खुर्सानी खेतीबाट करिब डेढ सय किसानले प्रतिघर झन्डै तीनदेखि चार लाख आम्दानी गरेका थिए । त्यही देखेर दुईवटा वडाका झन्डै दुई हजार किसानले यस वर्ष अकबरे खुर्सानी खेतीतर्फ आकर्षित भएको नगरपालिका–११, गोठडाँडाका कृषक गोपाल राउतले बताए । उनी भन्छन्, ‘यसपटक अकबरे खुर्सानीको खेती गर्नेको संख्या झन्डै दुई हजार घरभन्दा माथि रहेको छ, उत्पादन बढ्ने भयो, कहाँ लगेर बेच्नु ? समस्या हुने भएको छ ।’
नगदे बालीमा अदुवा खेती गर्दै आएका यस क्षेत्रका किसान गएको वर्षदेखि खुर्सानी खेतीमा आकर्षित भएका छन् । राउत भन्छन्, ‘धान, मकै, कोदो, भटमासलगायतका खाद्यान्न बाली फल्ने खेतभरि अकबरे खुर्सानीको खेती छ । बिक्री भएन भने गाउँमा भोकमरी चल्ने देखिन्छ ।’
गत वर्ष कटारी नगरपालिका–११ का किसानले प्रतिकिलो दुई सय ५० रुपैयाँका दरले बिक्री गरेका थिए । अर्का स्थानीय कृषक ज्ञानबहादुर बस्नेत भन्छन्, ‘अघिल्लो वर्ष जिल्लाकै कटारी बजार, गाईघाट, घुर्मीलगायतका बजारमा यहाँको अकबरे बिक्री भएको थियो ? यसपटक उत्पादन धेरै हुने भएको छ ? कहाँ लगेर बेच्ने यही चिन्ता छ ।’ यो वर्ष यस क्षेत्रमा झन्डै ७० टनभन्दा बढी अकबरे खुर्सानी उत्पादन हुने उनको अनुमान छ । यसैगरी, अर्का स्थानीय जानबहादुर राउतले गएको वर्ष अकबरे खेतीबाट ६ लाख आम्दानी गरेर सात रोपनी जग्गा किनेको बताए । उनले भने, ‘यसपटक भएजति सम्पूर्ण जग्गामा अकबरे खुर्सानी खेती गरेर वार्षिक १५ लाख कमाउने योजनामा छु, बिक्री भएन भने तनाव हुनेछ ।’
अहिले त्यस क्षेत्रबाट काँचो अकबरे प्रतिकिलो दुई सय र पाकेको प्रतिकिलो तीन सय रुपैयाँले बिक्री भइरहेको छ । कटारी नगरपालिकाका कृषि शाखा प्रमुख एलिका मगरले कटारी नगरपालिकाको वडा नम्बर ८, ९, १०, ११ र १३ मा व्यावसायिक अकबरे खुर्सानीको खेती हुने गरेको बताइन् । उनले भनिन्, ‘ठूलो परिमाणमा कटारी ११ र १३ नम्बरमा रहेको छ । अन्य ठाउँमा विस्तार हुँदै गएको छ । यता जिल्लाको बेलका नगरपालिका, रौतामाई गाउँपालिकालगायतका क्षेत्रमा अकबरे खुर्सानीको खेती हुँदै आएको छ ।’