संस्थापनइतर समूहका असन्तुष्ट नेताहरू समानान्तर समिति गठनको तयारीमा, रणनीति बनाउन छलफलमा सिटौला समूह
इतिहासकै जम्बो तदर्थ समिति गठन हुँदा पनि नेपाल विद्यार्थी संघमा असन्तुष्टि उत्पन्न भएको छ । कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवाले सोमबार नेविसंघ तदर्थ समितिमा सात सय १० जना केन्द्रीय सदस्य मनोनीत गरेका थिए । डेढ वर्षअघि नेविसंघको अध्यक्षमा दुजाङ शेर्पालाई मनोनीत गरिएको थियो । देउवा आफैँ नेविसंघको अध्यक्ष भइसकेका हुन् । नेविसंघको इतिहासमा यति ठूलो कार्यसमिति गठन भएको थिएन ।
सबै समूहलाई समेट्न ७१० सदस्यीय जम्बो कार्यसमिति घोषणा भए पनि संस्थापनबाहेक कांग्रेसको शेखर–गगन समूह र सिटौला समूह असन्तुष्ट देखिएको छ । दुवै समूहले सहमतिअनुसार आफ्नो समूहबाट पठाइएको नाम संस्थापन समूहले मनोमानी ढंगले हटाएर आफूखुसी समिति घोषणा गरेको आरोप लगाएका छन् । नेविसंघमा लामो समय राजनीति गरेका र नेतृत्वमा आउने सम्भावना भएकालाई हटाएर तदर्थ समितिमा नाम घोषणा भएको दुवै समूहका नेताहरूले आरोप लगाएका छन् ।
डा. शेखर कोइराला र महामन्त्री गगन थापा समूहका असन्तुष्ट विद्यार्थी नेताहरूले बुधबार नेविसंघको समानान्तर कमिटी घोषणा गर्ने तयारी गरेका छन् । इतर निकट विद्यार्थी नेता विनोद शाही ठकुरीले संगठनमा लामो समयसम्म काम गरेकालाई पाखा लगाउने गरी समिति ल्याइएको दाबी गर्दै बुधबार २ बजे कांग्रेस केन्द्रीय कार्यालय सानेपामा नेविसंघको समानान्तर समिति गठन गरेर अगाडि बढ्न लागेको बताए । ‘विधानविपरीत मनोमानी ढंगले कार्यसमिति बनाइयो । यसरी बनेको कार्यसमितिको कुनै औचित्य छैन । यस्तो स्वेच्छाचारी कदमविरुद्ध हामी विधानसम्मत समानान्तर केन्द्रीय समिति घोषणा गर्ने अभियानमा लागेका हौँ । कस्तो केन्द्रीय समिति बन्छ भेलाबाटै तय हुन्छ,’ उनले भने ।
असन्तुष्ट नेताहरूले नेतृत्व तहमा आउने सम्भावना भएकालाई पाखा लगाउने गरी संख्या पु¥याउन मात्र समिति घोषणा गरिएको आरोप लगाएका छन् । सिटौला समूहले पनि सहमतिअनुसार पठाइएको नाम समावेश नभएको जनाएको छ । यो समूह भने नेतृत्व तहमा सहमतिको प्रयास गर्ने र नभए कसरी अगाडि बढ्ने भन्ने ‘पर्ख र हेर’को रणनीतिमा छ । यसका लागि नेविसंघ पूर्वमहामन्त्री कुन्दनराज काफ्लेले मंगलबार नै पार्टी सभापति शेरबहादुर देउवासँग भेटेर छलफल गरेका छन् । नेतृत्वबाट समाधान हुने अवस्था नभए आवश्यक कदम चाल्ने उनले बताए ।
‘समिति आउँदा जेनिउन साथीहरू छुट्नुभयो । यत्रो संख्या विधानमा व्यवस्था भएअनुसार आएको होइन । तर, किन छुटाइयो ? नेविसंघको राजनीति गर्दा संस्थाका लागि काम गरेकाहरू जान नपाउने र फलानो दाइदिदी नभनी राजनीतिमा आउन नसक्ने अवस्था आउनु हुँदैन । यो गलत हो । यसरी सिन्डिकेट गर्न कम्युनिस्ट संगठन हो कांग्रेसको ? यसमा हाम्रो असहमति छ । यसबारे हामीले पार्टी सभापतिसँग भेटेर कुरा गरेका छौँ । नेतृत्व उत्पादनको नर्सरीमै समस्या आउन दिँदैनौँ । त्यसका लागि जे आवश्यक पर्छ त्यो कदम चाल्न हामी बाध्य हुनेछौँ,’ काफ्लेले भने । सिटौला समूहका विद्यार्थी नेताहरूका अनुसार सूचीमा रहेका दीपक ओझा, योगेन्द्र रावल, सुनिता बोहोरा, सुशील अधिकारी, निराजन शाहीलगायत २० भन्दा बढी नाम हटाइएको थियो । जसलाई सिटौला समूहले आफ्नो समूहबाट नेतृत्वका दाबेदारका रूपमा लिएको थियो । यस विषयमा सिटौला समूह छलफलमै छ ।
इतरको एक समूहले समानान्तर समिति बनाउने घोषणा गरे पनि यो समूहबाट कार्यसमितिमा मनोनीत भएका केन्द्रीय सदस्यहरू भने भेलामा सहभागी नहुने भएका छन् । केन्द्रीय सदस्य भुवन भट्टले भेलामा कार्यसमितिमा मनोनीत भएकाहरू सहभागी नहुने जानकारी दिए । संख्या बढाएर भए पनि सबैलाई समेटेर लैजानुपर्ने बताउँछन् । सबैलाई समेट्न नसक्दा असन्तुष्टि देखिएको र यसलाई नेतृत्वले संवादका माध्यमबाट समेटेर लैजानुपर्ने उनले बताए ।
नेविसंघ अध्यक्ष दुजाङ शेर्पा भन्छन्– आवश्यकता हेरेर समेट्छौँ, विरुद्ध गए क्षम्य हुँदैन
नेविसंघ अध्यक्ष दुजाङ शेर्पाले समिति बनाउँदा सबैलाई समेट्न नसकिएको बताए । छुटेकाहरूलाई आवश्यकताअनुसार समेटेर लाने उनको भनाइ छ । शेर्पाले अबको गन्तव्य महाधिवेशन सम्पन्न गर्नेे भएको बताए । उनले समानान्तर समिति गठनजस्ता संस्थाको हितविपरीत गतिविधि भए क्षम्य नहुने चेतावनी दिए । ‘समिति बनाउँदा केही महत्वपूर्ण साथीहरू छुट्नुभएको छ । जसकारण केही असन्तुष्टि देखिएका छन् । तर, छुटेका साथीहरूलाई संगठनको आवश्यकताअनुसार समेटेर र आवश्यक जिम्मेवारी दिएर अगाडि बढ्छौँ । तदर्थ समितिले पूर्णता पाएपछि हाम्रा लागि एक भएर महाधिवेशन सम्पन्न गर्ने बाटोमा अगाडि बढ्ने समय हो । यस्तो अवस्थामा संगठनविरुद्ध गतिविधि भए क्षम्य हुँदैन,’ शेर्पाले भने ।
मुलुक समावेशिताको बाटोमा छ : देउवा
कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवाले मुलुक समावेशिताको बाटोमा अगाडि बढिरहेको बताएका छन् । मंगलबार लोकतन्त्रवादी आदिवासी जनजाति महासंघले राजधानीमा गरेको कार्यक्रममा उनले सबैको अस्तित्वलाई स्वीकार गरेर जाने बाटोमा कांग्रेस रहेको बताए । देउवाले नेपाललाई प्राकृतिक रूपबाट मात्र नभई बहुसांस्कृतिक विशेषतालाई प्रचार गर्नुपर्ने आवश्यकता रहेको बताए । सांस्कृतिक सम्पदालाई विकास गरेर अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा पहिचान बनाइनुपर्ने उनको भनाइ थियो । ‘कांग्रेसले सबैको देश हो भन्ने बनाउन समावेशी बनाउन काम गरिरहेको छ । पार्टीलाई पनि यसअनुसार अगाडि बढाएका छौँ । पार्टी पनि समावेशिताको बाटोमा गइरहेका छौं, राष्ट्रिय राजाीति पनि त्यो बाटोमा छ । यो देश सबैको हो यो पार्टी सबैको हो भन्ने बनाउनुछ,’ उनले भने ।
पार्टी महामन्त्री गगन थापाले कांग्रेसलाई गुनासो गर्ने छुट नभएको बताए । उनले सांस्कृतिक विविधता नेपालको पहिचान भएको बताए । थापाले आदिवासी जनजातिलगायतको समस्या समाधान गर्न संविधानको कार्यान्वयन, आवश्यक कानुन निर्माण र स्रोतसाधनको व्यवस्थापन कांग्रेसले नै गर्नुपर्ने उल्लेख गरे । उनले कांग्रेसले हाल तीनवटै सरकारको नेतृत्व गरिरहेकाले गुनासो गर्ने छुट नभएको पनि बताए ।
महामन्त्री थापाले कांग्रेसले अहिलेको अवस्थामा सक्ने काम गर्ने र आगामी निर्वाचनमा बाँकी कामका लागि मत माग्ने अवस्था बनाउन लाग्नुपर्ने बताए । ‘आज पनि कांग्रेस नेतृत्वमा गठबन्धन छ । प्रधानमन्त्री कांग्रेसले नै बनाएको हो । कांग्रेस नेतृत्वमा रहेको सरकार हो । हामी केन्द्रमा पनि छौँ । चार प्रदेशमा हाम्रो नेतृत्वमा सरकार छ । सबै प्रदेश सरकारमा सहभागी छौैँ । तीन सय ३२ वटा स्थानीय सरकारको प्रमुख छ । अब कांग्रेसलाई गुनासो गर्ने सुविधा छैन । जुन सरकारमा छौँ, कानुन बनाउन परे बनाउने हो । स्रोतसाधन छुट्याउनुपर्छ छुट्याउने हो । यो कामको नेतृत्व पनि अरू कसैले गर्दैन, कांग्रेसले नै गर्ने हो । संविधानको नेता पनि हामी हौँ, कार्यान्वयन गर्ने पनि हामीले नै हो,’ थापाले भने ।
