मध्यपूर्वको जारी द्वन्द्वको एउटा पक्ष अमेरिका हो

इजरायललाई लगातारको वित्तीय एवं सैन्य सहयोगले अमेरिका द्वन्द्वमा ‘तानिएको’ देश होइन कि एक सक्रिय आक्रमणकारी देश रहेको जनाउँछ

गत साता बेरुतमा हिजबुल्लाहका महासचिव हसन नसरल्लाहको हत्या र जुलाईमा तेहरानमा गरिएको हमासका राजनीतिक प्रमुख इस्माइल हानियेको हत्याको बदला लिन इरानले अस्ति इजरायलमाथि क्षेप्यास्त्र प्रहार गर्यो । अमेरिकी राष्ट्रपति जो बाइडेनले इजरायलतर्फ प्रहार हुने मिसाइलहरूलाई निष्क्रिय पार्नमा इजरायललाई सहयोग गर्न अमेरिकी सेनालाई निर्देशन गरे । इजरायल पहिलेदेखि नै आफूलक्षित क्षेप्यास्त्र एवं रकेटलाई आकाशमै निष्क्रिय बनाउने अत्यन्त परिष्कृत सुरक्षाकवचका विभिन्न तहबाट सुसज्जित छ, जसले आफ्नो तर्फ न्यूनतम क्षतिमै गाजा र लेबनान दुवैतर्फका मानिसको हत्या गर्न उसलाई समर्थ बनाएको छ । 

ह्वाइट हाउसमा आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा अमेरिकी राष्ट्रिय सुरक्षा सल्लाहकार जेक सुलिभानले ‘अमेरिकी नौसैनिक ‘डेस्ट्रोयर’हरूले इन्टरसेप्टर प्रहार गरी क्षेप्यास्त्र खसाल्ने कार्यमा इजरायली वायु रक्षा एकाइसँग सहकार्य गरेको’ घोषणा गरे । उनले इजरायली सेनाको ‘व्यावसायिकता’को प्रशंसा गर्दै ‘अमेरिकी सेनाको कार्य कुशलता र आक्रमणको पूर्वानुमानअनुरूप सचेत संयुक्त योजना’को प्रशंसा पनि गरे ।

निःसन्देह, गाजापट्टीमा इजरायलबाट जारी प्यालेस्टिनीहरूको नरसंहारलाई विफल पार्न बाइडेन प्रशासनबाट एकपटक पनि इमानदार प्रयास भएको छैन । गाजामा आधिकारिक रूपमा एक वर्षभन्दा कम समयमै ४१ हजारभन्दा धेरै मानिस मारिएका छन् । तर, वास्तविक मृत्युको संख्या योभन्दा निकै उच्च रहेकोमा शंका छैन । कथित यतिविधि कार्यकुशल अमेरिकी सेनाले न त लेबनानमा एक हप्ताभन्दा कम समयमै सात सयभन्दा बढी मानिसको ज्यान लिइसकेको निर्मम इजरायली नरसंहारमा हस्तक्षेप गर्न नै आवश्यक ठानेको छ ।

थुप्रै अन्तर्राष्ट्रिय पर्यवेक्षकहरूले अमेरिका अब क्षेत्रीय युद्धमा तानिने चेतावनीहरू दिइरहेका छन्, जुन चेतावनीका स्वर इरानी मिसाइल आक्रमणपछि झनै बढेको छ । तर, अमेरिका कतै पनि ‘तानिएको’ छैन । जारी नरसंहार सुरुवात हुनुअघि नै इजरायली सेनामाथि वार्षिक रूपमा अर्बाैं डलर खर्च गर्ने अमेरिकी प्रवृत्तिले उसलाई प्यालेस्टाइनीहरूलाई नामेट बनाउन इजरायली प्रयासमा प्रत्यक्ष रूपमा नै संलग्न बनाइसकेको कुरा स्पष्ट छ । बाइडेनको इजरायललाई विनाशक हात–हतियारको आपूर्ति बन्द गर्ने तारन्तारका धम्कीका बाबजुद गत ७ अक्टोबरयता इजरायली सेनामाथिको अमेरिकी खर्च केही गुणाले बढेको छ ।

गत अगस्टमा बाइडेन प्रशासनले आफ्नो युद्ध–साझेदार इजरायललाई २० अर्ब डलरको हतियार प्याकेज स्वीकृत गरेको थियो । साथै, २६ सेप्टेम्बरमा समाचार संस्था रोयटर्सले ‘आफूले अमेरिकाबाट जारी सैन्य प्रयासलाई सघाउन र यो क्षेत्रमा गुणात्मक सैन्य धार कायम राख्न आठ अर्ब ७० करोड डलरको सहायता प्याकेज प्राप्त गरेको’ इजरायलको भनाइलाई समाचार बनाएको थियो । 

उक्त प्याकेजमा युद्धकालीन आवश्यक खरिदका लागि साढे तीन अर्ब अमेरिकी डलर छुट्याइएको र आयरन डोम एन्टी–मिसाइल प्रणाली, डेभिड्स स्लिंग (क्षेप्यास्त्र प्रतिरक्षा प्रणाली)का साथै उन्नत लेजर प्रणालीसहितको वायु रक्षा प्रणालीका लागि पाँच अर्ब २० करोड डलर रहेको छ । अर्काे शब्दमा भन्दा आतंकवादको रूपमा व्याख्या गर्न योग्य आफ्ना अपराध कार्यविरुद्धका वैध प्रतिक्रियाबाट आफूलाई रक्षा गर्न ऊ अझ समर्थ हुनेछ । 

अमेरिकाले इजरायललाई लगातार प्रदान गरिरहेको वित्तीय एवं सैन्य सहयोगले उसलाई द्वन्द्वमा ‘तानिएको’ देश होइन कि हरतरहले द्वन्द्वमा सक्रिय एक आक्रमणकारी देश रहेको जनाउँछ । इजरायलले दमास्कसस्थित इरानी वाणिज्य दूतावासमा गरेको घातक आक्रमणको जवाफमा इरानले गत अप्रिलमा इजरायलमाथि सयौँ ड्रोन र क्षेप्यास्त्रले आक्रमण गर्दा पनि अमेरिकाले इजरायललाई सहयोग गरेको थियो । त्यस अवसरमा पनि इरानको प्रतिक्रियालाई जवाफी कार्यका रूपमा लिइएन । इरानलाई आतंकवादी आक्रमणकारीको रूपमा चित्रित गरियो । 

यसबिच, सन् २००३ मा इराकमाथि अमेरिकाले गरेको विध्वंसलाई स्मरण आउँछ । अमेरिका दशकौँदेखि आफूलाई क्षेत्रीय युद्धमा घसिट्ने काममा लागिरहेको कुरा स्मरण गर्नु उपयोगी हुन्छ । यसर्थ, सामूहिक नरसंहारको पृष्ठभागमा अमेरिकालाई एकपटक केन्द्रमा पाउनु कुनै आश्चर्यको होइन । सन् २००६ मा यमनको विवाह समारोहमा भएका अमेरिकी ड्रोन आक्रमणदेखि लेबनानको विध्वंसमा सहयोग पुर्याउन इजरायली सेनालाई बम पठाउनेसम्मका घटनाले अमेरिका मध्यपूर्वको द्वन्द्वमा कहिल्यै नछुटेको देखिन्छ ।

हुनत, बाइडेन प्रशासनले गाजामा युद्धविराम चाहेको दाबी गरिरहेको छ, तर नरसंहार जारी रहेको अवस्थामा नरसंहारकारी पक्षलाई अर्बौं अर्ब डलरका हातहतियार उपलब्ध गराउने मार्ग भएर युद्धविरामको बाटो जाँदैन । ‘यो आक्रमणको (इरानले) गम्भीर परिणाम भोग्नुपर्नेछ र त्यसका लागि हामी इजरायलसँग मिलेर काम गर्नेछौँ,’ मंगलबारको ब्रिफिङमा सुलिभानले मंगलबार यस्तो चेतावनी दिए । यसको अर्थ अमेरिकाले इजरायलसँग मिलेर क्षेत्रीय अशान्ति मच्चाउने काममा आफ्नो भूमिकालाई जारी राख्नेछ र थप विनाशका लागि प्रयास गर्नेछ । सुलिभानले यो ‘युद्धको बादल’ मडराएको स्थिति भएको र आफ्नो प्रारम्भिक मूल्यांकनलाई ‘आवश्यक रूपमा संशोधन र समायोजन’गर्ने अधिकार आफूसँग सुरक्षित रहेको कुरामा पनि जोड दिए । तर, पछिल्लो युद्धको बादलमा पनि एउटा कुरा भने स्पष्ट दृष्टिगोचर हुन्छ– अमेरिका पहिलेबाटै युद्धको एउटा प्रमुख पक्ष हो ।

(फर्नान्डेज अलजजिराकी स्तम्भकार हुन्)  अलजजिराबाट