केन्द्रमा सभामुखमा सहमति जुटाउन अन्य दलसँग संवाद गर्ने निर्णय
प्रमुख प्रतिपक्षी दलको दाबी गरिरहेको कांग्रेसले केन्द्रमा सरकारलाई विश्वासको मत दिएसँगै शक्ति बाँडफाँटको हिस्सेदार बन्ने प्रयास थालेको छ । यसको प्रयासस्वरूप कांगेसले सभामुखमा सहमति जुटाउने निर्णय गरेको छ ।
सरकारलाई समर्थनपछि बदलिएको परिस्थितिमा कांग्र्रेसले सत्तासाझेदार दलबाटै आफ्नो पक्षमा सहमति जुटाउन प्रयास थाल्ने भएको हो । यसको जिम्मा बिहीबार बसेको पदाधिकारी बैठकले सभापति शेरबहादुर देउवालाई दिएको छ । देउवानिवास धुम्बाराहीमा बसेको पदाधिकारी तथा पूर्वपदाधिकारी बैठकले सभामुख र उपसभामुख चुनावबारे सत्तासाझेदार दल र बाहिरका दलसँग छलफल गर्ने निर्णय गरेको हो ।
सहमहामन्त्री जीवन परियारले केन्द्रमा सभामुख र उपसभामुखका लागि संसद्मा रहेका दलहरूसँग छलफल गरेर सहमतिका लागि अधिकतम प्रयास गर्ने, नभएको अवस्थामा के गर्ने भन्ने टुंगो लगाउने निर्णय गरेको जानकारी दिए । प्रदेशमा उम्मेदवारी दिने या सहमति गर्ने भन्ने विषयमा भने प्रदेश तहबाटै छलफलबाट टुंगो लगाइने उनको भनाइ छ ।
‘पदाधिकारी बैठकले यसको जिम्मा सभापतिज्यूलाई दिने निर्णय लिएको छ । तत्कालै दलहरूसँग छलफल हुन्छ र सहमतिको अधिकतम प्रयास हुन्छ । सैद्धान्तिक रूपमा के गर्ने भन्ने टुंगो लगाएपछि एउटा निर्णयमा पुग्छौँ,’ उनले नयाँ पत्रिकासँग भने, ‘प्रदेशमा छलफल भइरहेका छन् । केन्द्रबाटै हस्तक्षेप गर्ने भन्ने छैन ।’
तर, प्रदेश १ मा कांग्रेसले उम्मेदवारी नदिएपछि बिहीबार माओवादी केन्द्रका सांसद बाबुराम गौतम सभामुखमा निर्विरोध भएका छन् । कांग्रेसकै कारण गौतम दोस्रो कार्यकालका लागि सभामुखमा निर्विरोध चयन हुने अवस्था बनेको हो ।
प्रदेश १ मा एमाले, माओवादी, राप्रपा र जसपाबीच सहकार्य छ । कांग्रेसबाट उम्मेदवारी परेन । प्रदेशमा उपसभामुखको निर्वाचन हुन बाँकी छ । कांग्रेसले नयाँ सत्तासमीकरण तयार हुँदा एमालेले सभामुख लिने सहमति भएको चर्चा चले पनि सरकारलाई समर्थन गरेको पछिल्लो परिस्थितिमा कांगेसले सभामुख पाउने सम्भावना देखेको छ ।
कांग्रेसका अर्का सहमहामन्त्री महेन्द्र यादव ठूलो पार्टी भएकाले पनि आफ्नो पार्टीले सभामुखमा सहमतिका लागि दलहरूसँग छलफल गर्ने बताउँछन् । सहमति भएको अवस्थामा उपसभामुख लिन तयार हुन सक्ने कांग्रेसको संकेत छ । ‘संसद्को ठूलो दल र प्रमुख प्रतिपक्षका रूपमा रहेको कांग्रेसको दाबी सभामुखमा स्वाभाविक रूपमा रहन्छ । हामी सहमतिका लागि प्रयास गर्नेछौँ । ओली र प्रचण्डजीले पनि मिलेर जाने नै भन्नुभएको छ । दुईमध्ये एकमा सहमति बनेको अवस्थामा मेरो गोरुको बाह्रै टक्का भन्ने पनि त हुँदैन,’ उनले भने ।
आगामी ५ माघमा सभामुखको निर्वाचन हुँदै छ । सहमति नबनेको अवस्थामा भने दुवै पदमा उम्मेदवार बनाउने कांग्रेसको तयारी छ । कांग्रेस पूर्वउपसभापति गोपालमान श्रेष्ठ प्रधानमन्त्रीलाई विश्वासको मत दिएको अवस्थामा प्रधानमन्त्री प्रचण्डबाट यसमा पहल हुने अपेक्षा रहेको बताउँछन् । ‘कांग्रेसको नाममा सहमति पनि हुन सक्छ । यसमा प्रचण्डले सहमति पनि गराउन सक्नुहुन्छ । सहमति नबनेको अवस्थामा कांग्रेसले नोमिनेसन गर्छ । सरकारबाहिर रहेका जनमोर्चा र नेमकिपासँग पनि छलफल हुन्छ । कांग्रेसले सभामुख पाउने अवस्थामा एकसेएक साथीहरू हुनुहुन्छ । पूर्वसभामुख भएका मित्र पनि हुनुहुन्छ । नयाँ फिगर पनि जान सक्छ,’ उनले भने ।
हिस्सेदारी खोजेका छैनौँ : प्रवक्ता महत
कांग्रेस प्रवक्ता डा. प्रकाशशरण महतले भने आफ्नो पार्टीले कतै पनि हिस्सेदारी नखोजेको दाबी गरे । सबै दलहरूसँग छलफल गरेर एउटा निष्कर्षमा पुग्ने उनको भनाइ छ । प्रदेशको विषयमा प्रदेश तहबाटै आवश्यकताका आधारमा के गर्ने टुंगो लाग्ने महतले बताए । ‘केही पनि हिस्सेदारीको कुरा छैन । संसद् सत्ता र प्रतिपक्षको साझा थलो हो । सभामुख एकै दलको हुनुहुँदैन भन्ने पनि छ । सत्तापक्ष र प्रतिपक्षमा रहेका सबैसँग अन्तरक्रिया गर्छौँ र सबैको सोच बुझेर अगाडि बढ्छौँ । कांग्रेसको नाममा समर्थन नभएको अवस्थामा के हुन्छ, त्यसै वेला टुंगो लगाउँछौँ । प्रदेशमा त्यहीँबाट साथीहरूले सरसल्लाह गरेर निर्णय लिनुहुनेछ । प्रदेश १ मा के आधारमा साथीहरूले निर्विरोध हुन दिनुभयो, जानकारी भएन,’ उनले भने ।
राजनीतिक विश्लेषक भास्कर गौतम कांग्रेसले सरकारलाई समर्थन गरेर भागबन्डाको राजनीतिबाट बाहिर हुन नखोजेको बताउँछन् । सभामुखका लागि कांग्रेसले सत्तासाझेदार दलसँग राखेको अपेक्षा र सहकार्यका लागि गर्न लागेको छलफललाई शक्ति बाँडफाँटको हिस्सेदारी बन्ने प्रयासका रूपमा देखिने उनको भनाइ छ ।
‘सत्तापक्ष वा प्रतिपक्ष भने पनि भागबन्डाको राजनीतिबाट बाहिर नभएको देखिन्छ । संविधान निर्माणसँगै सहमतिका नाममा सुरु भएको लोकतान्त्रिक अभ्यास पछिल्लो समय सत्ता भागबन्डाका लागि राजनीतिका रूपमा देखिएको छ । हिजो केपी ओली नेतृत्वको सरकार रहँदा पनि कांग्रेसले भागबन्डा लिएर समर्थन नै गरेको थियो । अहिले पनि त्यही तरिकाले अगाडि बढेको छ । यो त देउवा नेतृत्वको कांग्रेसको आधारभूत चरित्र नै देखियो,’ उनले भने ।
बिहीबारै कांग्रेको संस्थापनइतर पक्षका नेता शेखर कोइरालाले पनि राष्ट्रपति र उपराष्ट्रपति निर्वाचनलाई हेरेर प्रधानमन्त्रीलाई विश्वासको मत दिएको बताएका थिए । विराटनगरमा पत्रकारहरूसँग संक्षिप्त कुराकानी गर्दै कोइरालाले व्यक्त गरेको अभिव्यक्तिले पनि कांग्रेस आगामी दिनमा शक्ति बाँडफाँटको हिस्सेदार बन्ने प्रयासमा रहेको देखिन्छ ।
